temizlik şirketi ve toplum bilgileri
İster büyük, ister küçük olsun tüm vasaller, her şeyde önce, askerî hizmet sürelerinin belirlenmesini istiyorlardı, b Karolenj Devleti gelenekleri ne de vasaUiğin ilk uygulamalaı bu sürenin smırlandırılması konusunda doğmdan öncül ö nekler sunuyorlardı: Hizmetkâr savaşçı olarak bağımlı kişilt varhkları krala ya da komutana gerekli görüldüğü sürece si! haltında kahyorlardı. Buna karşın, eski Germen örf kuralla genellikle kırk gün ya da esküerin dediği gibi kırk gece olaı belirlenmiş bir çeşit standart süre saptamışlardı. Bu, yalni! sürecin çeşitli biçimlerini düzenlemiyordu. Frank askerî ya ması da, bu süreyi, iki seferberlik arasında askere çağrılanla hakkı olan dinlenme süresinin sımrı olarak kabul etmişti. I ğal olarak akla gelen bu geleneksel rakam, XI. yüzyılın nundan itibaren, vasallere dayatdan zorunluluğun olağan rah oldu. Bir kez bu süre geçince, genellikle yıhn geri b için vasaller evlerine dönmekte serbest bırakdıyorlardı. 1 kuşuz, yine de orduda kalmaya devam ettikleri sıkça gör bir durumdu. Hatta bazı örf kuradan, bu uzatmayn bir g
[ıjjine dönüştürmenin yollarım aramışlardı. Fakat bu, artık ^jjfiiflarm ve ücrederin senyör tarafmdan karşılanmasıyla jjiiınkün olabiliyordu. Bir zamanlar silahlı “uydu”nun ücreti jjjjinfiefbu ilk görevini yerine getirmeyi o kadar uzun bir za-jjjndan beri terk etmişti ki, onun eksikliğini bir başka ödeme tiçimifk doldurmak gerekiyordu.
Senyör yalmzca savaş için vasallerini yardıma çağırmıyordu. Barış zamanında da, genellikle belH başlı dinsel bayramlara rasgelen az çok düzenli tarihlerde bütün tayfasına çagfl yaparak, bunlardan “saray erkânım” oluştumyordu: Bunlar, kimi zaman mahkeme, kimi zaman krahn dönemin siyasal ahlâkı gereğince ciddi konularda görüşlerini almak zorunda olduğu mecbs, kimi zaman da güç ve mevkii sergileyen geçit töreninde yer alma görevlerini yerine getiriyorlardı. Bu kadar çok sayıda bağındı kişiyle çevrelenmiş olarak ve bazen kııdıleri de çok üst mevküerde bulunan bu kişilerin kamusal alanda saygı ifade eden eylemleri (sdahtarlık, şakilik, sofra hizmeti görevleri gibi) yerine getirmelerini sağlayarak herkesin gözü önünde yer almak, görülen şeylere karşı duyarh olan bir dönemin büyük simgesel değerler atfettiği bir şey^di. Bir yönetici için, ne prestijini daha şaşaayla gözönüne serebüeceği başb bir gösteri biçimi, ne de kendisinin bu durumun daha bıfle bilincine varabileceği başka bir araç bulunabilirdi.
Epik şiirler, keridileri için son derece tamdık olan bu “tam îetkili, şahane ve yüce” saray kurullarının muhteşemliğini bir biçimde abartmaktadırlar. Rimellere uygun olarak balın başında tacıyla katıldığı törenler için çizilen tablo çok <blkavukçadır. Daha alt ya da orta düzeyde soyluların etra-bada yapılan mütevazı toplantıları canlandırmak söz konusu olduğunda, bu durum haydi haydi geçerlidir. Bununla birlik-tu ciddi metinlerden edindiğimiz bilgiler sayesinde, bu ¥intılarda,temizlik şirketi birçok işin görüşülüp kararlaştırıldığından; içle-'■"'den en görkemlilerinin, olağan
racılar, meydan soytarıları, hatta yankesicilerin içine karışnu olduğu halk kidesini çeken törensel açılışa yol açtığından' senyörün, elbette kendi çıkarları için olduğu gibi gelenekler dolayısıyla da, adamlarına, bağlılıldarının hem bedeli hem de simgesi olarak at, silah ve giysi gibi armağanlar dağıttığından' nihayet, Saint-Riquier keşişinin dediği gibi, her biri “mevkiine göre özenle süslenmiş” vasallerin varlığının her zaman arzu edildiğinden kuşku duymamaktayız. Barselona Örflerinde {Usage de Bandon^ dendiği gibi, kont, saray kurulunu toplai ğı zaman, “adalet dağıtmak...; ezilen yoksullara yardım etmek...; asillerin ve asil olmayanların katılmaları için yemek saatlerini boru çaldırarak duyurmak; en önemli vasallerine manto dağıtmak; İspanya topraklarını altüst edecek orduyu düzenlemek; yeni şövalyeler yaratmak” zorundaydı. Toplumsal hiyerarşinin bir derece alt basamağındaki Picardie’H bir şövalye, 1210’da, Amiens kilisesi vekilharcımn mutlak adamı olmayı kabul ederken, altı hafta boyunca savaşta yardım etme sözünden hemen sonra, “istendiği takdirde, sözü edilen ve-kilharcm yapacağı bayrama, masraflarımı kendim karşılamak üzere karımla birlikte sekiz gün boyunca katılmak üzere gelmek” sözünü de veriyordu.^°^
